تصور کنید صبح از خواب بیدار میشوید، گوشیتان را برمیدارید و میبینید اینستاگرام باز نمیشود. واتساپ پیام نمیفرستد. مشتریهایی که قرار بود امروز سفارش بدهند، کجا هستند؟ با اتفاقاتی که در سال 1404 افتاد این سناریو دیگر یک تصور نیست.
بلکه واقعیتی است که در یک سال گذشته، بارها و بارها برای کسبوکارهای ایرانی تکرار شده است. از قطعیهای چند روزه گرفته تا قطعیهای دو هفتهای دی ماه که بسیاری از فروشندگان را زمینگیر کرد. اما در همین شرایط، عدهای هنوز فروش دارند. عدهای حتی در روزهای قطعی اینترنت بین الملل، رکورد میزنند. سؤال اصلی این است که این افراد کجا میفروشند و چه چیزی را متفاوت انجام دادهاند؟
بیایید رک باشیم. اگر تمام تخممرغهایتان در سبد اینستاگرام است، شما تنها یک «صفحه» دارید که هر لحظه ممکن است از دسترس خارج شود. این تفاوت بسیار مهمی است که خیلی از فروشندگان ایرانی هنوز آن را درک نکردهاند. کسبوکار شما دارایی شما است. یعنی چیزی که به شما تعلق دارد و قوانینش را خودتان باید تعیین کنید. اما یک پیج اینستاگرام هر زمان میتواند حتی از طرف شرکت متا بسته شود و در شرایط فعلی که هر زمان ممکن است نت بین الملل قطع شود، شما هم قطع میشوید.
باورهای غلطی که باید کنار گذاشته شوند
در سالهای اخیر، بسترهای داخلی مثل ترب، باسلام، روبیکا و بله رشد قابل توجهی داشتهاند. اما هنوز بسیاری از فروشندگان با تعصب عجیبی نسبت به این بسترها مقاومت میکنند. بیایید چند تا از رایجترین باورهای غلط را بررسی کنیم:
«مشتری ترب و باسلام کلاس کاری پایینی دارد»
این یکی از بزرگترین خطاهای ذهنی فروشندگان است. واقعیت این است که در ترب، روزانه میلیونها جستجو برای محصولات گرانقیمت انجام میشود. کسی که در ترب دنبال یخچال سایدبایساید ۱۵۰ میلیونی میگردد، همان مشتریای است که ممکن است در اینستاگرام هم به دنبال آن باشد، با این تفاوت که در ترب با هدف خرید آمده، مشتری ترب، مشتری «خریدار» است نه «بازدیدکننده».
«روبیکا و بله صرفا پیام رسان هستند»
این هم تصوری است که با واقعیت اعداد همخوانی ندارد. روبیکا دهها میلیون کاربر فعال دارد و بله به سرعت در حال رشد است. مهمتر از تعداد کاربران، این است که این کاربران در زمان قطعی اینترنت بینالملل، تنها بستر ارتباطیشان همین پلتفرمها هستند. کسبوکاری که در این بسترها حضور دارد، در روزهای بحران، رقیب کمتری دارد و دیده میشود.
«از این بسترها فروش نمیآید»
این جمله معمولاً از کسانی شنیده میشود که یا اصلاً امتحان نکردهاند، یا بدون استراتژی وارد شدهاند و انتظار معجزه داشتهاند. واقعیت این است که فروشندگان حرفهای که با برنامه وارد ترب و باسلام شدهاند، در همین قطعیهای اخیر، گزارشهای فروش چشمگیری ثبت کردهاند.
پاسخ ساده است: آنها پایه اصلی کسب و کارشان را درجایی بناکرده اند که قطع نمیشود.
یک وبسایت فروشگاهی روی سرور داخلی، با درگاه پرداخت داخلی، با محتوای سئو شده برای موتورهای جستجو، و با حضور همزمان در بسترهای داخلی مثل ترب و باسلام.

وقتی اینستاگرام قطع میشود، سایت شما همچنان در دسترس است. وقتی نت بینالملل میرود، گوگل ایرانی همچنان شما را به مشتری نشان میدهد. وقتی همهچیز بهم میریزد، ترب همچنان مشتری به سمت شما هدایت میکند، اما به شرطی که محصولاتتان با لینک معتبر و سایت سالم در ترب ثبت شده باشند. در چنین شرایطی که بسیاری از فروشندگان در روزهای قطعی، فروششان به صفر میرسد، مشتریان یک سایت ساز معروف همچنان سفارش میگیرند، چون:
سرورهای داخلی، سرعت و پایداری بالا: سایتهای ساخته شده با سایت ساز سی فایو روی زیرساخت داخلی میزبانی میشوند. یعنی حتی وقتی اینترنت بینالملل قطع است، کاربر داخلی بدون هیچ مشکلی به سایت شما دسترسی دارد.
سئوی حرفهای و خودکار: یکی از بزرگترین چالشهای فروشندگان، رتبه گرفتن در گوگل است. سایت ساز سی فایو ساختار سئوی سایت را بهگونهای طراحی کرده که حتی بدون دانش فنی، صاحب کسبوکار میتواند در نتایج جستجوی فارسی دیده شود.
اتصال یکپارچه به ترب و سایر بسترهای فروش: مشتریان سی فایو میتوانند محصولاتشان را بهصورت اتوماتیک به ترب و دیگر مارکتپلیسها متصل کنند. یعنی وقتی کاربری در ترب محصول شما را میبیند، با کلیک به سایت اختصاصی شما هدایت میشود، نه به یک پیج اینستاگرام که شاید الان قطع باشد.
درگاه پرداخت داخلی: تراکنش بدون اتکا به زیرساختهای خارجی انجام میشود.
در قطعی دو هفتهای دی ماه که بسیاری از کسبوکارهای متکی به اینستاگرام عملاً تعطیل شدند، یکی از فروشندگان لوازم خانگی که سایتش را با سی فایو راهاندازی کرده بود، بیش از ۲۰۰ میلیون تومان فروش ثبت کرد. این عدد در حالی است که رقبای او که فقط روی اینستاگرام کار میکردند، در همان دو هفته نزدیک به صفر فروش داشتند.
نمونه دیگری از یک فروشنده پوشاک که عمده فروشش از طریق ترب بود، در همین دوره گزارش داد که نهتنها افت فروش نداشته، بلکه چون رقبای اینستاگرامیاش غایب بودند، سهم بازارش افزایش پیدا کرده.
اینها داستانهای اتفاقی نیستند. اینها نتیجه یک تصمیم درست هستند: تصمیم به ساختن دارایی دیجیتال واقعی، نه اجارهنشینی در پلتفرمهای خارجی.
یکی از بهانههای همیشگی فروشندگان برای نداشتن سایت، «سختی سئو» بوده است. این بهانه با سی فایو دیگر معنا ندارد. ساختار فنی سایت، سرعت بارگذاری، نسخه موبایل، اسکیما، نقشه سایت، و بهینهسازی تصاویر همگی بهصورت پیشفرض در سی فایو پیاده شدهاند. کاری که شما باید انجام دهید فقط نوشتن توضیحات خوب برای محصولات و انتخاب کلمات کلیدی مناسب است؛ بقیه را پلتفرم انجام میدهد.
نتیجه این است که سایتهای سی فایو در گوگل رتبه میگیرند، در ترب نمایش داده میشوند، و در روزهای قطعی هم همچنان دسترسپذیرند.
دو دسته فروشنده در ایران امروز وجود دارد:
دسته اول، آنهایی که هر بار با هر قطعی، استرس میگیرند، فروششان صفر میشود، و دعا میکنند زودتر اینترنت برگردد. اینها روی شن ساختهاند.
دسته دوم، آنهایی که زیرساخت درست را انتخاب کردهاند. سایت اختصاصی روی سرور داخلی، حضور در ترب و باسلام، اتصال به روبیکا و بله، و سئوی حرفهای. اینها در روزهای قطعی هم میفروشند، چون پایه کارشان به یک پلتفرم خارجی وابسته نیست.
سؤال اصلی این نیست که «آیا قطعی بعدی میآید؟» سؤال این است که «وقتی قطعی بعدی آمد، شما کجای این داستان ایستادهاید؟»
اگر میخواهید جزو دسته دوم باشید، اولین قدم ساختن یک پایه محکم است. سی فایو این پایه را برای هزاران کسبوکار ایرانی ساخته است. شاید وقتش رسیده برای کسبوکار شما هم همین کار را بکند.
منبع: در شرایط قطعی اینترنت، چه کسبوکارهایی همچنان فروش دارند؟